Periyodik Tablodaki İlk 20 Elementin Özellikleri

0 0

Periyodik Tablodaki İlk 20 Element

Periyodik tablo, kimyada elementlerin atom numaralarına göre dizilmesiyle oluşan tablodur. Periyodik tablo hakkında daha fazla bilgiye periyodik tablonun tarihçesi isimli yazıdan ulaşabilirsiniz. Bu yazıda ise periyodik tabloda bulunan ilk 20 element hakkında bilgilere ulaşacaksınız.

İlk 20 Element

Periyodik tablodaki ilk 20 element sırasıyla şunlardır

1- Hidrojen

Periyodik tabloda buluna n ilk 20 element arasından ilki hidrojen elementidir.

  • Atom numarası 1’dir.
  • Atom ağırlığı 1,00797 g/moldur.
  • Renksizdir.
  • Kokusuzdur.
  • Tatsızdır.
  • Yanıcıdır.
  • Gaz halinde bulunur.
  • Hidrojen Sembolü H’dir.

Peki hidrojen metal mi? Hidrojen, 1A grubunda yer almasına karşın metal değildir, ametaldir.

Hidrojen atomu  artı elektrik yüklü bir proton içeren bir çekirdek ile bu çekirdeğin çevresinde dolanan eksi elektrik yüklü bir elektrondan oluşur. Hidrojen atomları çiftler halinde birleşerek hidrojen moleküllerini oluştururlar.

Bolluk bakımından dünya yüzeyinde bulunan elementler arasında dokuzuncu sırada yer alır. Yer kütlesinin yaklaşık yüzde 0,9’u hidrojendir. Evrende ise en bol bulunan elementtir. Tüm madde kütlesinin yaklaşık yüzde 75’ini oluşturur.

Hidrojen hakkında daha fazla bilgiye hidrojenin özellikleri adlı yazıdan ulaşabilirsiniz.

2-Helyum

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında ikinci elementtir. Simgesi He, atom numarası 2 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Atom ağırlığı  4,0026 g/mol olan helyum, 1868 yılında Janssen’in bir güneş balesinin tayf incelemesini yaparken bulmuştur. Lockyer ve Frankland bu olaya dayanarak bu elemente helyum simini vermiştir. Yunancada helios güneş anlamına gelir.
  • Helyum soy gazlar kümesinde yer alır. Diğer gazlardan farkı ise en dış tabakasında 8 değil 2 elektron bulundurmasıdır.
  • Renksizdir, kokusuzdur ve tatsızdır.
  • -268,6 santigrat derecede sıvı hale gelir. Sadece yüksek basınç halinde katılaşır.
  • Kimyasal olarak eylemsiz olan helyum, bileşik oluşturmaz ve molekülleri tek atomdan oluşur.
  • Evrende hidrojenden sonra en fazla bulunan ikinci elementtir. Yıldızlarda yoğunlaşmış halde bulunan helyum, burada hidrojenden çekirdek kaynaşması yoluyla ürer.
  • Eylemsiz yani tepkimeye girmeyen bir gazdır. Diğer bir deyişle soy gazdır.

Helyum hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

3-Lityum

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında üçüncü elementtir. Simgesi Li, atom numarası 3 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Katı haldeki elementlerin en hafifidir.
  • Lityumun yumuşak, beyaz renkli ve parlak olan metali ile çeşitli alaşımları ve bileşikleri sanayi çapında üretilmektedir.
  • Lityum ve lityum bileşikleri aleve koyu kırmızı bir renk verir.
  • Lityum su üstünde yüzer. Su ile tepkime vererek lityum hidroksit oluşturur. Bu tepkimeden hidrojen gazı açığa çıkar.

Lityum hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

 

4- Berilyum

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında dördüncü elementtir. Simgesi Be, atom numarası 4 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Çelik griliğinde olan berilyum, oda sıcaklığında oldukça gevrektir.
  • Doğada serbest halde bulunmaz.

 

  • Berilyum erime noktası oldukça yüksek olan tek kararlı hafif metaldir.

 

  • Elektrik iletkenliği ve ısı iletkenliği yüksektir.
  • Yüksek sıcaklıklarda mekanik özellikleri artar.
  • Oksitlenmeye karşı direnci ve esneklik katsayısı çok yüksektir.
  • Bileşikleri +2 değerlidir.

Berilyum hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

5-Bor

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında beşinci elementtir. Simgesi B, atom numarası 5 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Saf bor kristali, parlak siyah renktedir. Yüksek sıcaklıklarda elektriği bir metal gibi ileten, düşük sıcaklıklarda ise yalıtkan duruma gelen bir yarı iletkendir.
  • Silisyum karbür gibi bazı aşındırıcıları çizecek sertlikte olmasına rağmen kırılganlığı nedeniyle kesici alet yapımına elverişli değildir.
  • Ağırlıkça yer kabuğunun yüzde 0,001’ini oluşturan bor, doğada;
    • Boraks
    • Kernit
    • Tinkalkonit
    • Kolemanit
    • Uleksit
    • Turmalin gibi bileşikler halinde bulunur.

    En önemli bor cevherleri olan bu minerallerden boraks, kernit ve tilkalkonit özellikle Türkiye’de ve ABD’de zengin yataklar oluşturur. Kolemanit Türkiye’de yoğunlaşmıştır.

  • Bor bileşiklerinde +3 değerliklidir. Ama ilk üç iyonlaşma enerjisinin yüksek oluşu B+3 iyonu içeren bileşiklerin oluşumunu engeller. Bu nedenle de bor tüm bileşiklerinde çevresine üç ya da dört atom, iyon ya da molekül alarak kovalent bağıyla bağlanır.

Bor hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

 

6-Karbon

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında altıncı elementtir. Simgesi C, atom numarası 6 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

Karbon elementi periyodik tablonun IVA grubunda yer alan ve ametal olan bir elementtir. Doğada çok yaygın olarak bulunmakla birlikte bolluk bakımından yer kabuğunun yalnızca yaklaşık yüzde 0,2’sini oluşturur. Buna karşılık bileşik halde bulunan bütün öbür elementlerden daha fazla bileşik oluşturur.

Karbon hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

7-Azot

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında yedinci elementtir. Simgesi N, atom numarası 7 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Azot, yer atmosferinin beşte dördünü oluşturur. Bütün canlı maddelerin bileşiminde bulunur. Renksiz, kokusuz ve tatsız bir gazdır.
  • Azot evrendeki bolluğu açısından bütün elementler arasında altıncı sırayı alır.
  • Serbest azot, bazı gök taşlarının bileşiminde, yanardağ ve maden ocaklarındaki gazlarda, bazı maden suyu kaynaklarında, Güneş’in ve bazı yıldızların yapısında bulunur.

Azot hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

 

8-Oksijen

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında sekizinci elementtir. Simgesi O, atom numarası 8 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Oksijen yer atmosferinin ağırlıkça yüzde 23’ünü, deniz suyunun yüzde 85,8’ini ve yer kabuğunun yüzde 46,6’sını oluşturur. Yer kabuğunda en bol bulunan elementtir.
  • Oksijen, renksiz, kokusuz ve tatsız bir gazdır. En önemli bileşiği sudur.
  • Hayvanlar ve basit yapılı bitkilerin solunum sırasında atmosferden oksijen alıp karbon dioksit vermelerine karşılık, Üstün yapılı yeşil bitkiler atmosferden aldıkları karbon dioksidi güneş ışığı eşliğinde yani  fotosentez ile organik bileşiklere ve oksijene dönüştürür.
  • Atmosferdeki serbest oksijenin hemen hemen tümünü fotosentez sonucunda açığa çıkan oksijen oluşturur.

Oksijen hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

9-Flor

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında dokuzuncu elementtir. Simgesi F, atom numarası 9 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Flor, bütün elementler arasında en tepkini olan elementtir.
  • Olağan koşullar altında havadan biraz daha ağır, yeşilimsi sarı renkte, solunduğunda zehirlenmeye yol açan keskin kokulu bir gazdır.
  • Yoğunlaşma ve kaynama noktası olan -188 santigrat dereceye kadar soğutulduğunda sarı renkli bir sıvıya dönüşür. Donma noktası ise – 219,62 santigrat derecedir.
  • Floru bileşiklerinden ayırmak çok güçtür. Hele ki kimyasal yollarla ayırmak olanaksızdır.

Flor hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

10-Neon

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında onuncu elementtir. Simgesi Ne, atom numarası 10 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Eylemsiz yani tepkimeye girmeyen bir elementtir.
  • Renksiz, kokusuz, tatsız ve havadan daha hafif olan bir gazdır.
  • Yer atmosferinde ve yer kabuğundaki kayaçların içinde sıkışmış halde çok az miktarlarda bulunur.

Neon hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

11-Sodyum

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında on birinci elementtir. Simgesi Na, atom numarası 11 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Çok yumuşak, gümüşsü beyaz renktedir.
  • Sodyum sudan daha hafiftir.
  • En yaygın alkali metaldir

Sodyum hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

 

12-Magnezyum

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında on ikinci elementtir. Simgesi Mg, atom numarası 12 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Yapı malzemesi olarak kullanılan metallerin en hafifidir.
  • Magnezyum sözcüğü, Anadolu’da bir eski çağ kenti olan Magnesia’da bulunan magnes adında bir taşın adından gelir.
  • Magnezyum, havada kararlı, tel haline gelebilen, fazla sağlam olmayan gri-beyaz bir metaldir.
  • Bileşiklerinde +2 yükseltgenme derecesini alır.

Sodyum hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

13-Alüminyum

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında on üçüncü elementtir. Simgesi Al, atom numarası 13 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Yer kabuğunda en çok bulunan ve demirden sonra en çok kullanılan metaldir.

 

  •  Alüminyum erime noktası 660 santigrat derecedir. Alüminyum kaynama noktası 2467 santigrat derecedir.

 

  • Yüksek kimyasal etkinliğinden dolayı doğada serbest halde bulunmaz. Değişik oranlarda hemen hemen bütün kayaçlarda, bitkilerde ve hayvanlarda bulunur.

Alüminyum hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

14-Silisyum

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında on dördüncü elementtir. Simgesi Si, atom numarası 14 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Yer kabuğunun yüzde 22,7’sini oluşturan silisyum oksijenden sonra Yer’de en bol bulunan elementtir.
  • İlk olarak 1824 yılında İsveçli kimyacı, Jöns Jacob Berzelius bulmuştur. Doğada serbest halde bulunmaz. Doğada çeşitli bileşikler halinde bulunur.
  • Saf silisyum, sert, koyu gri renkli, metal parlaklığında bir katıdır. Kristal yapısı elmas biçimindeki karbonun aynısıdır. Silisyumun bir çok fiziksel ve kimyasal özelliği karbona benzer.

Silisyum hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

15-Fosfor

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında on beşinci elementtir. Simgesi P, atom numarası 15 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Fosfor, yarı saydam, renksiz, yumuşak ve karanlıkta ışıldayan mumsu bir katıdır. Hava ile temas ettiğinde kendiliğinden tutuşarak yoğun beyaz dumanlar çıkarır.
  • Element halinde ki fosforu ilk kez 1669 yılında Alman simyacı Hennig Brand idrarı buharlaştırarak elde etmiştir.
  • Bazı göktaşları dışında doğada serbest halde bulunmaz. Yer kabuğunda en bol bulunan elementler arasında 12. sırada yer alır.

Silisyum hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

16-Kükürt

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında on altıncı elementtir. Simgesi S, atom numarası 16 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Eski çağlardan beri bilinen kükürt, bir element olarak ilk defa 1777 yılında Antoine Lavoisier tarafından tanımlandı.
  • Bolluk bakımında evrendeki elementler arasında dokuzuncu sırada bulunur. Oksijen ve silisyumdan sonra minerallerde en çok bulunan elementtir.
  • Saf kükürt, açık sarı renkli, tatsız, kokusuz, gevrek bir katıdır. Elektriği iyi iletmez ve suda çözünmez.

Kükürt hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

 

17-Klor

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında on yedinci elementtir. Simgesi Cl, atom numarası 17 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Klor, havadan iki buçuk kez daha ağır olan bir elementtir. Ayrıca, zehirli, kolayca solunabilen, gözleri ve solunum sistemini tahriş eden yeşilimsi sarı renkli bir gazdır.
  • Erime noktası -103 santigrat derece ve kaynama noktası  -34 santigrat derecedir.
  • Sıvılaşması kolay olan klor gazı çelik kaplarda kısmen sıvı halde satılır.

Klor hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

18-Argon

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında on sekizinci elementtir. Simgesi Ar, atom numarası 18 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Yeryüzünde en bol bulunan ve sanayide en çok kullanılan soy gazdır.
  • Eylemsiz, kokusuz, tatsız ve renksiz bir gazdır.
  • Argon gazı -185,8 santigrat derecede yoğunlaşarak renksiz bir sıvıya, -189,4 santigrat derecede kristalleşmiş bir katıya dönüşür.

Argon hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

19-Potasyum

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında on dokuzuncu elementtir. Simgesi K, atom numarası 19 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Erime noktası 63,65 santigrat derece, kaynama noktası ise 774 santigrat derecedir.
  • Potasyum atomu en dış yörüngesinde tek elektronu vardır. Bu elektronu kolaylıkla verdiğinden bütün bileşiklerinde +1 değerlik alır.
  • Elektroliz yoluyla ayrılan ilk metaldir. 1807 yılında Sir Humphry Davy, erimiş potasyum hidroksidi bir volta pilinde elektrolizi yoluyla potasyumu elde etti.

Potasyum hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

20-Kalsiyum

Periyodik tabloda ilk 20 element arasında yirminci elementtir. Simgesi Ca, atom numarası 20 olan bu elementin diğer özellikleri şunlardır:

  • Erime noktası 842 santigrat derece, kaynama noktası 1487 santigrat derece olan kimyasal elementtir.
  • Bolluk bakımında yer kabuğundaki elementler arasında beşinci sıradadır. İnsan vücudundaki metalik elementler arasında bolluk bakımında birinci sıradadır.
  • Kalsiyum elementi gümüş  griliğinde, oldukça sert buna karşılık hafif bir metal özelliğindedir.

Kalsiyum hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

 

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.