Ahmet Haşim: Edebi Kişiliği, Hayatı, Şiirleri

Arkadaşlarınız ile Paylaşın
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Ahmet Haşim

Ahmet Haşim, modern Türk şiirinin kurucularındandır. Saf şiiri savunmuştur. Bu yazıda Ahmet Haşim’in hayatına kısaca baktıktan sonra Ahmet Haşim’in edebi kişiliği hakkında bilgiler bulacaksınız.

Ahmet Haşim Hayatı

Ahmet Haşim’in hayatı kısaca şöyledir:

  • 1884 yılında Bağdat’ta doğmuştur. 4 Haziran 1933 yılında ise İstanbul’da ölmüştür.
  • Fizan ilinin sancak yöneticisi Arif Hikmet Bey’in oğludur. Annesini küçük yaşta  kaybetmiştir. 1895 yılında babasıyla İstanbul’a gelmiştir.

 

  • Bir yıl Türkçesini geliştirmek için Numune-i Terakki okuluna gitmiştir. 1897 yılında ise Galatasaray Lisesi’ne girmiştir. Bu okulda Tevfik Fikret ve Ahmed Hikmet Müftüoğlu’nun öğrencisi olmuştur.

 

  • 1907 yılında okulu bitirdikten sonra Reji İdaresi’nde memur oldu. Bir yandan da Hukuk fakültesinde okumaya devam etti.

 

  • 1909 yılında İzmir Sultanisi Fransızca öğretmenliğine atandı. Bu yüzden hukuk eğitimi yarıda kaldı.
  • 1912-1914 yılları arasında Maliye Bakanlığında çevirmenlik yaptı.

 

  • Birinci Dünya Savaşı yıllarında Çanakkale’de yedek subay olarak görev aldı. İaşe müfettişliği yaptı.
  • Ateşkesten sonra 1920 yılında Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’nde diğer adıyla Sanayi-i Nefise’de estetik ve mitoloji öğretmenliği yaptı.

 

  • 1921 yılında Harp Akademisi ve Mülkiye Mektebinde Fransızca dersleri verdi. Aynı zamanda Düyun-ı Umumiye idaresinde çalıştı.

 

  • 1924 yılında Paris’e giderek bir dergide Türk edebiyatının günümüzdeki eğilimleri adlı bir çalıma yayımladı.
  • Yurda geri döndüğünde 1927 yılında Osmanlı Bankasında çalışmaya başladı.

 

  • Daha sonra hastalığının tedavisi için tekrar yurt dışına gitti. Hastalığından kurtulamadan yurda geri döndü. Bu yüzden Osmanlı Banaksında bulunan görevinden ayrıldı.

 

  • 1932 yılında böbrek ve karaciğer hastalığını tedavi ettirmek için Frankurt’a gitti. Fakat tam olarak çare bulamadı ve 1933 yılında vefat etti.

Ahmet Haşim Edebi Kişiliği

Ahmet Haşim simgeciliği izlenimci anlayışla birlikte yürütmüştür. İlk yazdığı şiirlerde aşağıdaki kişilerin etkileri görülür:

  • Abdülhak Hamid
  • Cenab Şahabeddin
  • Tevfik Fikret

Ahmet Haşim’in ilk şiiri olan Hayal-i Aşkım’da da görüleceği gibi yeni bir duyarlılığınve sanat yöneliminin belirtileri vardır. Gençlik şiirleri aşağıdaki dergilerde yayımlanmıştır:

  • Mecmua-i Edebiye
  • Musavver Terakki
  • Aşiyan
  • Jale
  • Musavver Muhit
  • Servet-i Fünun
  • Resimli Kitap

Gençlik şiirlerini kitaplarına almamıştır.

Gençlik şiirleri arasında yer alan fakat bir mukaddime ve iki ekle birlikte son kitabına alınan Şi’r-i Kamer dizisi Ahmet Haşim’deki değişimi gösterir. Bu şiirlerin çoğu 1909 ve 1910 ‘da yayımlanmıştır. Son kitabı olan Piyale’ye eklenmiştir. Bu dönemde Fransız simgecilerine fazlaca tutku beslemiştir. 

II. Meşrutiyetten sonraki büyük olaylar, taşkınlıklar ve yıkımlardan sonra ortaya çıkan sanatçılar arasında Ahmet Haşim farkı bir sesti. 1921 yılında yayınladığı Göl Saatleri isimli kitabı bu döneminin asıl yapıtıdır. Ahmet Haşim bu eserinde çağdaş Türk şiirinin ikinci kanadını kurar.

İkinci ve son kitabı ise 1926 yılında yayımlanan Piyale‘dir. Bu kitabın ön sözünde sanat görüşünü açıklar. Buna göre Ahmet Haşim’in sanat görüşleri şunlardır:

  • Şair ne bir hakikat habercisi, ne güzel konuşmayı sanat haline getirmiş bir kişi ne de bir yasa koyucudur.

 

  • Şairin dili düz yazı gibi anlaşılmak için değil, duyulmak üzere yaratılmış, müzikle söz arasında, sözden çok müziğe yakın ortalama bir dildir.

 

  • Düz yazıda anlatımı yaratan ögelerin hiçbiri şiir için söz konusu olamaz.

 

  • Düz yazıyı akıl ve mantık doğurur. Şiir ise algı bölgeleri dışında adsız bir kaynaktır. Gizliliğe, bilinmezliğe gömülmüştür. Anlamını bulmak için şiiri deşmek eti için bülbülü öldürmek gibidir.

 

  • Şiirde önemli olan sözcüğün anlamı değil, şiir içindeki söyleniş değeridir.

Piyale kitabına yayımlanan Merdiven ve Bir Günün Sonunda Arzu şiirleri Türk edebiyatında o güne değin görülmemiş bir şiirsel niteliği ortaya koyan şiirlerdi.

Kitaplarına girmemiş olan son dönem şiirleri şunlardır:

  • Tahattür
  • Ağaç
  • Süvari

Şiir Kitapları:

  • Göl Saatleri (1921)
  • Piyale (1926) 

Fıkra kitapları:

  • Bize Göre (1928)
  • Gurabahane-i Laklakan (1928)

Gezi notu kitapları:

  • Frankfurt Seyahatnamesi (1933)

Bunlar İlginizi Çekebilir

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

En Çok Okunanlar